Ten artykuł jest częścią przewodnika implanty słuchowe. Podstawowe informacje o implancie, wskazaniach i operacji znajdziesz w artykule implant ślimakowy.
Procesor implantu ślimakowego za uchem i cewka na magnesie nad implantem. Fot. Hear hear!, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons.
Szczegółowe zasady zależą od producenta i modelu implantu. Najważniejsze dokumenty to karta implantu (warto nosić ją przy sobie) i instrukcja producenta. W razie wątpliwości najlepiej zapytać ośrodek, który prowadzi pacjenta.
Czego nie wolno: zabiegi i badania medyczne
Zawsze informuj lekarza, dentystę i fizjoterapeutę, że masz implant ślimakowy.
| Zabieg lub badanie | Czy wolno? |
|---|---|
| Rezonans magnetyczny (MRI) | Tylko na warunkach producenta danego modelu (patrz niżej). |
| Diatermia jednobiegunowa (elektrokoagulacja podczas operacji) | Nie w okolicy głowy i szyi. Poniżej szyi można, jeśli prąd nie przepływa przez głowę. Diatermię dwubiegunową stosuje się w odległości co najmniej 2 cm od implantu. |
| Diatermia lecznicza w fizjoterapii (krótkofalowa, mikrofalowa) | Nie w okolicy głowy i szyi. |
| Terapia elektrowstrząsowa (EW) | Nie. |
| Przezczaszkowa stymulacja magnetyczna (TMS), neurostymulacja | Nie, chyba że po uzgodnieniu z ośrodkiem implantowym. |
| Radioterapia | Można, jeśli wiązka nie jest skierowana bezpośrednio na implant. |
| Tomografia komputerowa, RTG | Tak, bez ograniczeń (obraz w okolicy implantu bywa zniekształcony). |
| Leczenie stomatologiczne, USG | Zwykle tak; przy zabiegach z użyciem prądu w okolicy głowy trzeba uprzedzić lekarza. |
Rezonans magnetyczny
To najczęstsze pytanie pacjentów i lekarzy kierujących. Implant zawiera magnes, który w silnym polu rezonansu może się przekręcić lub wysunąć z obudowy, co boli i może wymagać zabiegu.
- Nowe implanty z obracającym się magnesem pozwalają według producentów na badanie 1,5 T, a część także 3 T, bez usuwania magnesu. W badaniach przebiegało ono bez bólu i bez przemieszczenia magnesu.
- Starsze implanty wymagają zwykle ciasnej opaski na głowę na czas badania, a czasem zabiegowego wyjęcia magnesu przed badaniem i założenia go z powrotem po badaniu.
- W badaniu prospektywnym obejmującym różne modele ból był najczęstszym problemem, a przemieszczenie magnesu wymagające operacji zdarzyło się w 2% badań. Wiele powikłań opisano po badaniach wykonanych bez opaski, w pracowniach, które nie wiedziały o implancie.
- W okolicy implantu obraz jest zawsze zniekształcony. Jeśli rezonans dotyczy głowy, warto przedyskutować z lekarzem, czy badanie odpowie na pytanie kliniczne.
Przed badaniem: pokaż kartę implantu, a skierowanie najlepiej skonsultuj z ośrodkiem, który wszczepił implant. Po badaniu ból, obrzęk nad implantem lub brak dźwięku w procesorze to powód do pilnego kontaktu z ośrodkiem.
Uraz głowy i sport
Sport jest dozwolony i wskazany. W przeglądzie badań drugą najczęstszą przyczyną przemieszczenia magnesu, po rezonansie, był uraz głowy. Dlatego:
- przy jeździe na rowerze, rolkach, hulajnodze, nartach, w sportach kontaktowych i walki zakładaj kask,
- przy sportach kontaktowych zdejmuj procesor lub zabezpiecz go,
- po silnym uderzeniu w okolicę implantu, zwłaszcza gdy procesor przestaje trzymać, pojawia się ból lub obrzęk, skontaktuj się z ośrodkiem.
Woda, basen, nurkowanie
- Pływanie: zdejmij procesor albo załóż wodoszczelną osłonę, jeśli producent ją przewiduje. Część wewnętrzna jest pod skórą i woda jej nie szkodzi.
- Nurkowanie z butlą: możliwe tylko do głębokości dopuszczonej przez producenta, po konsultacji z ośrodkiem.
- Zapalenie ucha u osoby z implantem trzeba leczyć szybko i pod kontrolą lekarza.
Elektryczność statyczna
Silne wyładowania elektrostatyczne mogą zakłócić działanie procesora lub skasować jego ustawienia. Przed zabawą na plastikowej zjeżdżalni, w basenie z kulkami, przy grach z chustą animacyjną czy przy generatorze Van de Graaffa w muzeum nauki zdejmij procesor. Dotyczy to zwłaszcza dzieci.
Podróże i lotnisko
- Procesor może być włączony podczas kontroli bezpieczeństwa i w czasie lotu. Bramka może zareagować na implant, więc warto pokazać kartę implantu.
- Zmiany ciśnienia w samolocie implantowi nie szkodzą.
- Zabierz zapasowe baterie lub ładowarkę, a jeśli to możliwe, drugi procesor.
Telefon, elektronika, szkoła
- Telefon komórkowy, komputer, słuchawki i elektronika domowa nie szkodzą implantowi. Większość procesorów łączy się z telefonem bezprzewodowo.
- W szkole i w pracy pomagają mikrofony bezprzewodowe dla nauczyciela lub rozmówcy oraz pętle indukcyjne.
- Warto mieć drugi, zapasowy procesor. W badaniu ankietowym prawie co trzecia osoba z jednym procesorem przeżyła okres bez słyszenia z powodu awarii, a wśród osób z dwoma procesorami tylko co dwudziesta.
Zdrowie
- Szczepienia: osoby z implantem są bardziej narażone na zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych. Dlatego zaleca się (nie jest to obowiązkowe) szczepienie przeciw pneumokokom, a u dzieci także pełne szczepienia według kalendarza, w tym przeciw Haemophilus influenzae typu b.
- Gorączka, ból ucha, wyciek, obrzęk lub zaczerwienienie nad implantem: pilny kontakt z lekarzem.
- Regularne kontrole w ośrodku: ustawienia implantu z czasem się zmieniają, a procesor wymaga przeglądów.
Codzienność
- noś procesor przez cały dzień; im więcej godzin z dźwiękiem, tym lepsze rozumienie mowy, co szczególnie dotyczy dzieci,
- zdejmuj procesor do snu i pod prysznic (chyba że jest wodoodporny),
- chroń procesor przed wilgocią, upadkiem i wysoką temperaturą; używaj osuszacza,
- miej zapasowe baterie lub naładowany akumulator.
Źródła i dodatkowe informacje
- Advice on safety for cochlear implant users (University Hospitals Bristol NHS)
- Helbig S, Thiemann N, Hattingen E i wsp. Prospective study on magnetic resonance imaging in cochlear implant patients. Eur Arch Otorhinolaryngol 2024. PMID: 37707616
- Todt I, Tittel A, Ernst A i wsp. Pain Free 3 T MRI Scans in Cochlear Implantees. Otol Neurotol 2017. PMID: 28938274
- Young NM, Hoff SR, Ryan M. Impact of Cochlear Implant With Diametric Magnet on Imaging Access, Safety, and Clinical Care. Laryngoscope 2021. PMID: 32569426
- Leinung M, Loth A, Gröger M i wsp. Cochlear implant magnet dislocation after MRI: surgical management and outcome. Eur Arch Otorhinolaryngol 2020. PMID: 32008075
- Alahmadi A, Alenzi S, Alsheikh M i wsp. Magnet and receiver-stimulator displacement after cochlear implantation. Saudi Med J 2021. PMID: 34344804
- Srinivasan R, So CW, Amin N i wsp. A review of the safety of MRI in cochlear implant patients with retained magnets. Clin Radiol 2019. PMID: 31324337
- Alanazi GA, Alrashidi AS, Alqarni KS i wsp. Meningitis post-cochlear implant and role of vaccination. Saudi Med J 2022. PMID: 36517062
- Babajanian EE, Cervantes MM, Gordon SA i wsp. Understanding Patient Utilization Patterns of Cochlear Implant Processors. Ann Otol Rhinol Laryngol 2024. PMID: 38384240
- Busch T, Vermeulen A, Langereis M i wsp. Cochlear Implant Data Logs Predict Children’s Receptive Vocabulary. Ear Hear 2020. PMID: 31815818