Strona główna
Otologia

Działy

Zagadnienia główneAudiologiaNiedosłuch a demencjanoweAtlas uchaWady uszu

Najważniejsze schorzenia

Perlak uchaWysiękowe zapalenie uchaOtosklerozaPerforacja błony bębenkowejUszkodzenie kosteczek słuchowychBól ucha
Implanty Wszystkie artykułyImplanty słuchowe: rodzajeImplant ślimakowyImplanty na przewodnictwo kostneImplant ucha środkowego
Rynologia Wszystkie artykułyZapalenie zatokSkrzywiona przegroda nosaZatkany nosKrwawienie z nosa
Migdałki Wszystkie artykułyTrzeci migdał (migdałek gardłowy)Usunięcie trzeciego migdałaMigdałki podniebienneUsunięcie migdałków podniebiennych
Onkologia Wszystkie artykułyNowotwory głowy i szyi: objawy alarmoweGdzie się zgłosić: karta DiLOProfilaktyka
Edukacja

Modele i narzędzia

Wszystkie modelenoweŚlimak 3D: tonotopianoweDroga słuchowa: model 3DnoweBól ucha odbity: model 3DnoweWady ucha wewnętrznego: model 3DnoweWady ślimaka: atlas 3DnoweOdczyt audiogramuDroga słuchowa: atlas

Materiały

OgólneVideoRecepturaTest z otologiiPrezentacjeFormularze dla pacjentów
Konsultacje online
Strona główna › Przerost migdałka gardłowego › Trzeci migdał u dorosłych: objawy, przyczyny i kiedy zbadać nosogardło
Migdałki

Trzeci migdał u dorosłych: objawy, przyczyny i kiedy zbadać nosogardło

Migdałek gardłowy zwykle zanika do okresu dojrzewania, więc jego powiększenie u dorosłego jest rzadkie. Gdy jednak się zdarza, wymaga dokładniejszej diagnostyki niż u dziecka, bo przyczyny bywają inne. Wyjaśniamy, jakie objawy daje przerost migdałka gardłowego u dorosłych, co może go powodować i jak się go leczy.

🕐 6 min czytania 📅 Aktualizacja: 14 listopada 2026
Spis treści
  1. Czy dorosły może mieć trzeci migdał?
  2. Trzeci migdał czy migdałki podniebienne?
  3. Objawy
  4. Możliwe przyczyny
  5. Diagnostyka
  6. Leczenie
  7. Gdzie się zgłosić
  8. Źródła i dodatkowe informacje
  9. Pytania i odpowiedzi

Ten artykuł jest częścią przewodnika przerost migdałka gardłowego (trzeci migdał), który dotyczy głównie dzieci.

W skrócie: dorosły rzadko ma duży trzeci migdał, ale może. Daje zatkany nos, chrapanie, spływanie wydzieliny po gardle i uczucie zatkania ucha. Najczęściej przyczyną jest stan zapalny, alergia albo palenie, rzadko nowotwór. Dlatego dorosły z takimi objawami powinien mieć obejrzane nosogardło endoskopem u laryngologa. Bez zwlekania, gdy dochodzi płyn w jednym uchu, krwista wydzielina z nosa albo guzek na szyi.

Czy dorosły może mieć trzeci migdał?

Migdałek gardłowy jest największy w wieku przedszkolnym, a potem się zmniejsza. U nastolatków jest zwykle niewielki, a u większości dorosłych w nosogardle zostaje tylko cienka warstwa tkanki chłonnej. Powiększony migdałek gardłowy u dorosłego to sytuacja rzadka i nietypowa, dlatego zawsze trzeba ustalić jej przyczynę.

Trzeci migdał czy migdałki podniebienne?

Wiele osób pyta o „powiększone migdałki u dorosłych”, mając na myśli różne rzeczy:

Trzeciego migdała u dorosłego nie da się więc obejrzeć ani sfotografować samemu. Laryngolog widzi go w endoskopii: jako bladoróżową, pofałdowaną tkankę na tylnej ścianie nosogardła, która zasłania tylną część nosa i ujścia trąbek słuchowych.

Objawy

Objawy są podobne jak u dzieci, bo powiększona tkanka zatyka tylną część nosa i ujścia trąbek słuchowych:

Szczególnej uwagi wymagają:

Twarz adenoidalna u dorosłych

„Twarz adenoidalna” (wydłużona twarz, wąska szczęka, otwarte usta) powstaje w dzieciństwie, gdy dziecko latami oddycha przez usta w okresie wzrostu; opisujemy to w przewodniku o przeroście migdałka gardłowego. U dorosłego usunięcie migdałka może poprawić oddychanie przez nos, ale nie zmieni już kształtu twarzy ani zgryzu; tym zajmuje się ortodonta lub chirurg szczękowy.

Możliwe przyczyny

Diagnostyka

Jak często wycinek pokazuje coś groźnego? W dużym badaniu 470 dorosłych, u których pobrano wycinek z nosogardła, w 3 na 4 przypadki był to zwykły rozrost tkanki chłonnej, a nowotwór stwierdzono u około 6 na 100 osób. Ryzyko było większe u osób starszych, przy guzku na szyi i przy podejrzanie wyglądającej zmianie. W innym badaniu prawie połowa dorosłych z nowotworem nosogardła miała płyn w uchu po jednej stronie.

Leczenie

Leczenie zależy od przyczyny:

Dorośli zwykle znoszą zabiegi na migdałkach gorzej niż dzieci: ból bywa silniejszy i dłużej się utrzymuje. Ogólne zasady opieki po zabiegu: po usunięciu trzeciego migdała. Gdy objawy wracają po wcześniejszym usunięciu migdałka: czy trzeci migdał odrasta?

Gdzie się zgłosić

Autor tego artykułu, dr n. med. Marek Porowski, na co dzień bada nosogardło endoskopem, kwalifikuje do zabiegu i operuje przerośnięty migdałek gardłowy; przyjmuje głównie w Centrum Słuchu i Mowy MEDINCUS w Kajetanach. Więcej o przyczynach zatkanego nosa: utrudnienie oddychania nosem.

Źródła i dodatkowe informacje

Pytania i odpowiedzi

Czy dorosły może mieć trzeci migdał?
U większości dorosłych migdałek gardłowy zanikł w dzieciństwie lub w okresie dojrzewania. U części osób zostaje jednak niewielka ilość tkanki chłonnej w nosogardle, a rzadko migdałek pozostaje duży lub powiększa się ponownie, na przykład przy przewlekłych stanach zapalnych, alergii czy niektórych infekcjach.
Jakie są objawy przerośniętego trzeciego migdała u dorosłego?
Najczęściej zatkany nos, oddychanie przez usta, chrapanie, spływanie wydzieliny po tylnej ścianie gardła, nosowanie, a także uczucie zatkania ucha lub płyn w uchu, zwykle po jednej stronie. Niepokojące są krwawienia z nosa i powiększone węzły chłonne na szyi.
Czy przerost migdałka gardłowego u dorosłego to nowotwór?
Zwykle nie. W dużym badaniu dorosłych, u których pobrano wycinek z nosogardła, w 3 na 4 przypadki był to zwykły rozrost tkanki chłonnej, a nowotwór stwierdzono u około 6 na 100 osób. Ryzyko jest większe u starszych osób, palaczy, przy guzku na szyi i przy płynie w jednym uchu. Dlatego powiększoną tkankę w nosogardle u dorosłego zawsze ogląda laryngolog w endoskopii, a o wycinku decyduje po badaniu.
Czy trzeci migdał u dorosłego widać w lusterku?
Nie. Migdałek gardłowy leży za nosem, nad podniebieniem miękkim, i nie widać go przez otwarte usta. To, co widać po bokach gardła, to migdałki podniebienne. Trzeci migdał ogląda laryngolog cienkim endoskopem wprowadzonym przez nos.
Jak wygląda usunięcie trzeciego migdała u dorosłego?
Zabieg wykonuje się w znieczuleniu ogólnym, zwykle pod kontrolą endoskopu wprowadzonego przez nos lub usta. Usuniętą tkankę zawsze bada się pod mikroskopem. Dorośli zwykle odczuwają po zabiegu większy ból niż dzieci i dłużej dochodzą do siebie.

Wszystko o trzecim migdale

  1. Przerost migdałka gardłowego (trzeci migdał): objawy, leczenie, kiedy usunąćPrzerost migdałka gardłowego (trzeci migdał) u dziecka: gdzie leży, objawy (chrapanie, oddychanie ustami, katar, uszy), jak go sprawdzić, leczenie, kiedy usunąć i kiedy sam zanika.
  2. Usunięcie trzeciego migdała (adenotomia): kiedy, w jakim wieku i jak wygląda zabiegUsunięcie trzeciego migdała (adenotomia): wskazania, w jakim wieku można je wykonać, jak wygląda zabieg u dziecka, ile trwa, NFZ czy prywatnie i kiedy nie warto czekać.
  3. Po usunięciu trzeciego migdała: dieta, gojenie i co jest normalneOpieka nad dzieckiem po usunięciu trzeciego migdała (adenotomii): co jeść, zatkany nos i chrapanie po zabiegu, ból, gorączka, kiedy wrócić do przedszkola i kiedy pilnie do lekarza.
  4. Chrapanie i oddychanie przez usta u dziecka: kiedy to trzeci migdał?Chrapanie u dziecka w nocy, bez kataru i przy katarze, oddychanie przez usta: kiedy to normalne, jak rozpoznać bezdechy, jaka jest rola trzeciego migdała i co robić.
  5. Trzeci migdał a mowa, słuch i zachowanie dziecka: fakty i mityCzy przerośnięty trzeci migdał wpływa na mowę, słuch, zachowanie, moczenie nocne, zgrzytanie zębami, kaszel? Co jest prawdą, a co mitem (autyzm, pasożyty) i kiedy zbadać słuch.
  6. Czy trzeci migdał odrasta? Przyczyny niepowodzeń adenotomiiDlaczego po usunięciu trzeciego migdała dziecko nadal chrapi lub choruje? Czy migdałek gardłowy odrasta, kto jest narażony i jakie inne przyczyny trzeba sprawdzić.
  7. Trzeci migdał u dorosłych: objawy, przyczyny i kiedy zbadać nosogardło (czytasz teraz)Czy dorosły może mieć trzeci migdał? Objawy (zatkany nos, chrapanie, płyn w jednym uchu), przyczyny, kiedy endoskopia i wycinek, leczenie, gdzie się zgłosić.
  8. Powiększone migdałki podniebienne: objawy i kiedy przyciąć lub usunąćPowiększone (przerośnięte) migdałki podniebienne u dziecka: stopnie przerostu, objawy, kiedy wystarczy obserwacja, a kiedy przycięcie (tonsillotomia) lub usunięcie. Zdjęcia z operacji. Trzeci migdał opisujemy osobno.

Przeczytaj także

Onkologia

Rak nosa, zatok i nosogardła: jednostronnie zatkany nos, krwawienie, płyn w uchu

Objawy nowotworów nosa, zatok i nosogardła łatwo pomylić z zapaleniem zatok. Kiedy zatkany nos, krwista wydzielina czy płyn w jednym uchu wymagają endoskopii.

Czytaj dalej →
Migdałki

Po wycięciu migdałków: gojenie dzień po dniu, jedzenie i kiedy pilnie do szpitala

Co jest normalne po usunięciu migdałków podniebiennych: ból do 2 tygodni, białe naloty, ból ucha, zapach z ust. Co jeść, leki, powrót do szkoły i pracy, krwawienie.

Czytaj dalej →
Migdałki

Usunięcie migdałków podniebiennych: kiedy trzeba, a kiedy lepiej poczekać

Wycięcie migdałków (tonsillektomia) u dziecka i dorosłego: ile angin to wskazanie, kiedy wystarczy obserwacja, gojenie, krwawienie po zabiegu i gdzie się zgłosić.

Czytaj dalej →
Otologia

Wysiękowe zapalenie ucha u dorosłych (płyn w uchu): przyczyny, objawy, leczenie

Wysiękowe zapalenie ucha u dorosłych: płyn w uchu po przeziębieniu, locie samolotem czy nurkowaniu, objawy, jak się go pozbyć, kiedy drenaż i dlaczego jednostronny płyn wymaga zbadania nosogardła.

Czytaj dalej →